Videokart
Doğru videokart — doğru performans
Kompüter yığarkən və ya mövcud sistemi təkmilləşdirərkən ən çox tərəddüd yaradan komponent videokartdır. Səbəbi sadədir: bazarda yüzlərlə model var, qiymət aralığı çox genişdir və hər modelin texniki göstəriciləri fərqlidir. Amma əslində seçim o qədər də mürəkkəb deyil — əsas odur ki, video kartı istifadə məqsədinizə uyğun seçəsiniz.
Əgər əsasən oyun oynayırsınızsa, sizə yüksək FPS və ray tracing dəstəyi olan ekran kartı lazımdır. Video montaj və ya 3D render işləri ilə məşğulsunuzsa, VRAM tutumu və CUDA nüvə sayı ön plana çıxır. Gündəlik ofis işləri üçünsə həddindən artıq güclü videokarta ehtiyac yoxdur — enerjiyə qənaətli, sərfəli model kifayət edəcək.
2026-cı ildə hansı videokartlar aktualdır?
NVIDIA GeForce RTX 50 seriyası
NVIDIA-nın ən yeni Blackwell arxitekturası üzərində qurulmuş RTX 50 seriyası bazarda ciddi sıçrayış yaratdı. RTX 5060 əlçatan qiymətlə 1080p və 1440p oyunlarda yüksək performans verir. RTX 5070 orta-üst seqmentdə ən populyar seçimlərdən birinə çevrilib — həm oyun, həm də yaradıcılıq işləri üçün güclü balansdır. RTX 5080 və RTX 5090 isə 4K oyun, AI render və böyük data emalı kimi ağır tapşırıqlar üçün nəzərdə tutulub. Bütün RTX 50 modellərində DLSS 4, təkmilləşdirilmiş ray tracing və GDDR7 yaddaş dəstəyi mövcuddur.
NVIDIA GeForce RTX 40 seriyası
Hələ də güclü seçim olan RTX 40 seriyası qiymət-performans baxımından maraqlı alternativdir. RTX 4060 və RTX 4060 Ti 1080p oyunlar üçün ən çox satılan videokartlar arasındadır. RTX 4070 SUPER isə 1440p seqmentdə mükəmməl balans təqdim edir. RTX 50 seriyasının bazara girməsi ilə RTX 40 modellərinin qiymətləri daha əlverişli hala gəlib ki, bu da büdcəsinə diqqət edən alıcılar üçün yaxşı fürsətdir.
AMD Radeon RX seriyası
AMD-nin Radeon RX 7000 və yeni RX 9000 seriyaları qiymət-performans nisbətində güclü rəqibdir. Xüsusilə rasterizasiya performansında NVIDIA ilə bərabər, bəzən isə üstün nəticələr göstərir. FSR texnologiyası geniş oyun dəstəyinə malikdir. Əgər ray tracing sizin üçün prioritet deyilsə və büdcənizə qənaət etmək istəyirsinizsə, AMD videokartları ciddi şəkildə nəzərdən keçirməyə dəyər.
Videokart alarkən ən çox edilən səhvlər
Bazarda ən çox edilən səhvlərdən biri videokartı güc blokuna (PSU) uyğunlaşdırmadan almaqdır. Hər ekran kartının minimum PSU tələbi var — məsələn, RTX 5070 üçün minimum 650W, RTX 5080 üçün isə 750W lazımdır. PSU gücü kifayət etmirsə, sistem qəfil sönə bilər və ya videokart tam performansla işləməyəcək.
İkinci tələ — anakart uyğunluğu. Əksər müasir videokartlar PCIe 4.0 x16 slotu tələb edir. Köhnə anakartlarda PCIe 3.0 var ki, bu da yeni nəsil kartların performansını bir qədər məhdudlaşdıra bilər. Bundan əlavə, korpusun daxili ölçüsünə diqqət edin — bəzi yüksək performanslı video kartlar 30 sm-dən uzun olur və kiçik korpuslara yerləşmir.
Üçüncü məqam isə soyutma sistemidir. Eyni GPU çipinə sahib videokartlar fərqli soyutma həlləri ilə gəlir. İki fanlı modellər daha yığcam və ucuzdur, üç fanlı modellər isə daha sakit işləyir və aşağı temperatur saxlayır. Əgər uzunmüddətli ağır istifadə planlaşdırırsınızsa, soyutmaya qənaət etməyin.
ASUS, MSI, Gigabyte, Palit — hansı brend?
NVIDIA və AMD çip istehsalçısıdır — hazır videokartları isə ASUS, MSI, Gigabyte, Palit, Zotac kimi şirkətlər istehsal edir. on11.az-da bu brendlərin hamısı müxtəlif mağazalardan təklif olunur. Hər brendin öz güclü tərəfi var:
ASUS TUF və ROG STRIX seriyaları soyutma keyfiyyəti və uzunömürlülüyü ilə tanınır. MSI VENTUS və GAMING X modelləri sakit iş rejimi və fabrik overclock ilə seçilir. Gigabyte EAGLE və AORUS seriyaları kompakt dizayn və güclü performans balansı təqdim edir. Palit və Zotac isə əlçatan qiymətləri ilə büdcəyə diqqət edən alıcıların seçimidir. Eyni GPU çipinə sahib bu brendlərin qiymətləri arasında 50–200 AZN fərq ola bilər — on11.az-da bu fərqi müqayisə edərək ən sərfəli variantı tapa bilərsiniz.
Videokart haqqında çox verilən suallar
Ekran kartı ilə videokart eyni şeydir?
Bəli. Videokart, ekran kartı və ingilis dilindəki "graphics card" hamısı eyni komponenti ifadə edir — kompüterdəki GPU modulunu. Sadəcə fərqli adlandırmalardır.
Videokartın VRAM-ı nə qədər olmalıdır?
1080p oyunlar üçün 6-8 GB VRAM yetərlidir. 1440p-də rahat oynamaq və gələcəyə hazır olmaq üçün 12 GB ideal seçimdir. 4K oyun və peşəkar render işlərində isə 16 GB və yuxarı VRAM tövsiyə olunur.
Videokartı özüm dəyişə bilərəm?
Masaüstü kompüterlərdə bəli — köhnə kartı PCIe slotundan çıxarıb yenisini yerləşdirmək kifayətdir. Lakin yeni video kartın PSU gücünə, anakart slotuna və korpus ölçüsünə uyğunluğunu əvvəlcədən yoxlamaq vacibdir.
NVIDIA yoxsa AMD — hansı daha yaxşıdır?
Tək doğru cavab yoxdur — hər ikisi güclüdür. NVIDIA ray tracing, DLSS və AI işlərində üstünlük təşkil edir. AMD isə qiymət-performans nisbətində və rasterizasiya gücündə bəzən irəlidədir. Seçim istifadə məqsədinizə və büdcənizə bağlıdır.